Kamu kurumlarında sıkça rastlanan sorunlardan biri, Teknik Hizmetler Sınıfı’nda (THS) yer alan personelin (Mühendis, Tekniker vb.), kurumdaki “memur eksikliği” gerekçe gösterilerek Genel İdare Hizmetleri (GİH) sınıfındaki işlerde (muhasebe, maaş mutemetliği, evrak kayıt vb.) çalıştırılmasıdır. Mühendisin kadro dışı çalıştırılması da bu durumun yaşandığı örneklerden biridir. Kamu kurumlarında kadrolar laf olsun diye belirlenmez. O kadronun yapacağı işi yapacak kişilere ihtiyaç olduğu için kadro belirlenir. İstihdam edilen personel işe alındığı kadroda çalıştırılmıyorsa burada iki sorun vardır:
- Kurum gerekmediği halde kadro açmış ve devlete gereksiz bir personel maliyetine sebep olmaktadır ki bu ilgili personeli ilgilendiren bir konu değildir.
- Personel keyfi olarak başka bir kadorda çalıştırılmakta, işe alım kritelerine ve yetkinliklerine aykırı şekilde çalıştırılmaktadır.
Kamu Denetçiliği Kurumu (KDK), 08/01/2026 tarihli ve 2025/14815 Başvuru No.lu kararıyla bu uygulamaya “Dur” dedi. Kurum, idarenin takdir yetkisinin sınırsız olmadığını ve 657 sayılı Kanun’un 45. maddesinin ihlal edilemeyeceğini vurguladı.
Olayın Özeti: Hizmetliden Mühendisliğe Geçiş ve “Muhasebe” Israrı
Başvuran personel, Kültür ve Turizm Bakanlığı bünyesinde “Hizmetli” kadrosundayken Görevde Yükselme Sınavını kazanarak “Endüstri Mühendisi” kadrosuna atanmıştır. Ancak idare, müdürlükte kadrolu memur bulunmadığı ve acil muhasebeci ihtiyacı olduğu gerekçesiyle, mühendis olan bu personeli muhasebe işlerinde çalıştırmaya devam etmiştir. Personel, “Ben artık mühendisim, unvanıma uygun görev verin” diyerek başvuruda bulunmuş, idare ise “İhtisas alanın (Endüstri Müh.) bizim işlere uymuyor, ayrıca muhasebecimiz yok, çalışmaya devam et” diyerek reddetmiştir.
KDK’nın Tespiti: “Süreklilik Arz Eden Görevlendirme Hukuka Aykırıdır”
Ombudsmanlık, idarenin savunmasını yerinde bulmamış ve şu kritik tespitleri yapmıştır:
- Sınıf Dışı Çalıştırma Yasağı: 657 sayılı Kanun’un 45. maddesi gereği, hiç kimse sınıfının dışında ve derecesinin altında bir görevde çalıştırılamaz.
- Geçici Bahane Olamaz: “Personel yetersizliği” gibi gerekçelerle yapılan görevlendirmeler ancak çok kısa süreli ve zorunlu hallerde olabilir. Bu durumun “süreklilik arz etmesi”, takdir yetkisinin kamu yararına aykırı kullanılması demektir.
- Çalışma Barışı: Personelin kariyer liyakat ilkelerine göre yükseldiği kadroda çalıştırılmaması, çalışma motivasyonunu ve iş barışını bozar.
Sonuç: Ne Karar Verildi?
KDK, Kültür ve Turizm Bakanlığına şu tavsiyede bulundu:
- Personel yetersizliği bahanesine sığınılmadan, Teknik Hizmetler Sınıfında yer alan Mühendis unvanlı personelin, hizmet sınıfına uygun alanlarda görevlendirilmesini sağlayın.
Bu karar, unvanı dışında çalıştırılan tüm teknik personel için güçlü bir emsal niteliğindedir. Kadro dışı personel çalıştırma, personelin niteliklerine uygun istihdam etmeme gibi konular her zaman karşılaşılan sorunlardır. Hatta bazen bu durum öyle bir noktaya erişir ki başka kadroya verilen personele artık sana ihtiyaç yok deyip işten çıkarmaya kadar gidebilir. Danıştay İDDK’nın 2025/2905 K. sayılı hükmü bu şekilde işten çıkarmaya kadar giden bir durumda hukuka aykırılığı ortaya koyan emsal kararlardan biridir. Unutulmaması gereken şudur ki idareler keyfi işlemler yapabilir, personeli kadrosuna ve niteliklerine aykırı çalıştırabilir ancak gerek Anayasa gerekse Devlet Memurları Kanunu bu konuda çok net kurallar koymuştur. Bu şekilde mağdur olan kişilerin usul ve esasa ilişkin hata yapmadan haklarını savunması çok önemlidir.